Norweskie uczelnie wnioskują o gwarantowane miejsca na studiach dla mężczyzn

Osiem norweskich uniwersytetów złożyło do Ministerstwa Nauki wnioski o wprowadzenie parytetów dla mężczyzn na wybranych kierunkach studiów. Zmiany mają dotyczyć ścieżek edukacyjnych silnie zdominowanych przez kobiety, takich jak psychologia czy higiena stomatologiczna. Inicjatywa ma na celu wyrównanie szans na rynku pracy i poprawę dynamiki nauczania, jednak ostateczna decyzja rządu w tej sprawie zapadnie do końca listopada 2026 roku.

Wnioski norweskich uczelni o parytety dla mężczyzn na sfeminizowanych kierunkach

Do końca października 2026 roku osiem uczelni w Norwegii złożyło łącznie 19 wniosków do norweskiego Ministerstwa Nauki. Propozycje dotyczą wprowadzenia mechanizmu gwarantowania miejsc na studiach wyłącznie dla mężczyzn. Działania te obejmują kierunki oblegane głównie przez kobiety.

Poszczególne placówki przedstawiły własne propozycje w ramach trwającego procesu rekrutacyjnego:

• Uniwersytet w Oslo oraz Uniwersytet w Agder chcą wprowadzić nowe zasady na czterech kierunkach, w tym na psychologii i higienie stomatologicznej.
• Uniwersytet w Stavanger proponuje rezerwację 50 procent miejsc dla kandydatów płci męskiej na kierunku przygotowującym do pracy w służbie celnej.

Przyczyny wprowadzania gwarantowanych miejsc na studiach w Norwegii

Z danych norweskiego systemu rekrutacyjnego Samordna opptak opublikowanych w 2026 roku wynika, że mężczyźni stanowią jedynie 38,5 procent wszystkich kandydatów na wyższe uczelnie. Informacje te, uwidaczniają dysproporcje płciowe już na etapie wyboru ścieżki edukacyjnej.

Przedstawiciele środowiska akademickiego argumentują konieczność wprowadzenia zmian. Dyrektor do spraw studiów na Uniwersytecie w Oslo, Audun Digerud, w wypowiedzi dla magazynu Khrono wyjaśnił, że większa różnorodność płciowa w grupach studenckich bezpośrednio poprawia dynamikę nauczania. Wskazuje się, że parytety pomogą w przyszłości zrównoważyć rynek pracy i podniosą jakość usług w zawodach opiekuńczych i pomocowych, w których brakuje wykwalifikowanych mężczyzn.

Zasady rekrutacji po ewentualnym zatwierdzeniu zmian przez Ministerstwo Nauki

Proponowany mechanizm ma polegać na zapewnieniu minimalnego udziału obu płci wśród osób przyjętych na studia. Zapewnienie gwarantowanych miejsc dla mężczyzn nie oznacza obniżenia wymagań. Kandydaci nadal muszą posiadać odpowiednie kwalifikacje akademickie. Po obsadzeniu parytetu reszta miejsc będzie przyznawana na zwykłych zasadach rekrutacji.

Norweskie Ministerstwo Nauki ma rozpatrzyć wszystkie złożone wnioski do końca listopada 2026 roku. Jeśli propozycje uniwersytetów zostaną zatwierdzone, preferencyjne zasady przyjęć wejdą w życie na uczelniach od roku akademickiego rozpoczynającego się w 2027 roku.

*Tekst ma charakter informacyjny i opiera się na doniesieniach dotyczących wniosków złożonych przez norweskie uczelnie wyższe w październiku 2026 roku. Mechanizm gwarantowanych miejsc jest na tym etapie wyłącznie propozycją, a ostateczne zasady rekrutacji na opisane kierunki mogą ulec zmianie w zależności od decyzji norweskiego rządu i Ministerstwa Nauki.*